Аб'екты прамысловай архітэктуры складаюць значную частку прасторавага асяроддзя, «ствараецца чалавекам, каб жыць і пакідаць нашчадкам у спадчыну» (архітэктар А. Бураў). Менавіта гэтыя аб'екты разам з жылымі будынкамі адлюстроўваюць найбольш дакладнае жыццё ў часе і прасторы. Ведаць гэты свет, разумець і любіць яго - гэтую навуку і выкладаюць на кафедры "Архітэктура вытворчых аб'ектаў і архітэктурныя канструкцыі".
ГІСТОРЫЯ КАФЕДРЫ
Кафедра была арганізавана ў 1977 г. у сувязі з адкрыццём на архітэктурным факультэце спецыялізацыі «Архітэктура прамысловых будынкаў і збудаванняў», сваю першую назву кафедра атрымала ў адпаведнасці з назвай спецыялізацыі. Якія змяніліся ў 1990-х гг. сацыяльна-эканамічныя ўмовы ў краіне ініцыявалі рэструктурызацыю сістэмы адукацыі архітэктараў, арыентацыю на падрыхтоўку спецыялістаў шырокага профілю. У сувязі з гэтым з 1999 г. кафедра аб'яднала два напрамкі педагагічнай і навукова-практычнай дзейнасці: прамысловую архітэктуру і архітэктурныя канструкцыі і атрымала сваю сучасную назву - "Архітэктура вытворчых аб'ектаў і архітэктурныя канструкцыі". Сёння архітэктурныя дысцыпліны, выкладанне якіх ажыццяўляецца кафедрай, уключаюць усю разнастайнасць вытворчых і шматфункцыянальных,
Заснавальнікамі кафедры былі два выдатныя спецыялісты – выпускнік Ленінградскага інстытута інжынераў камунальнага будаўніцтва, заслужаны архітэктар БССР, кандыдат архітэктуры, дацэнт Анiкін Віктар Іванавіч і выпускнік Маскоўскага архітэктурнага інстытута, інжынер-архітэктар, дацэнт Звераў Фёдар Паўлавіч.
В.І. Анікін стаў першым загадчыкам кафедры. У 1981 – 1997 гг. кафедрай кіраваў кандыдат архітэктуры, дацэнт Балыка Аляксандр Яфімавіч, з 1998 г. кафедрай загадвае доктар архітэктуры, прафесар Марозава Алена Барысаўна.
Калектыў кафедры аб'ядноўвае высокапрафесійныя кадры архітэктараў і інжынераў, якія працуюць у навуковай і практычнай галінах прамысловай архітэктуры і будаўніцтвы. У розныя гады тут выкладалі: Гусеў В.І., Баткоўскай С.Б., Боўт І.І., Адэльскі Я.Э., Жаўрыд С.С., Наканечны А.І., Балыка А.Я., Корзун С .І., Паляк В.Т., Сярдзюк В.І., Бараноўская Н.В., Падабед Т.І., Сяргеева В.Т., Жукаў Д.Д., Будзько Н.П., Шляхценка В.Г ., Саннікава А.Ф., Жураўская Т.С., Куніцына Н.В., Токарава Н. А., Равяка Н.В., Фамічова Н.М., Дзям'янавіч Н.С.
У цяперашні час - гэта Сысоева А.І., Пінчук С. Г., Жаркевіч Д.В., Шыкавец А.В., Манкевіч С. В., Міндзюк А.Г., Семянюк А.А., Кавальчук А.Г. І., Далініна А.Я., Пракопаў Д.М., Шыян А.У., Ярашук П.С., Салей М.В. Нараўне са штатнымі выкладчыкамі ў навучальны працэс уцягнуты вядучыя спецыялісты з праектных арганізацый рэспублікі.
Сёння кафедра з'яўляецца навучальным, метадычным і навуковым падраздзяленнем БНТУ, забяспечваючы выкладанне архітэктурных дысцыплін на архітэктурным факультэце і факультэтах будаўнічага профілю. У структуры падрыхтоўкі спецыялістаў архітэктараў кафедра выпускае.
СФЕРА ДЗЕЙНАСЦІ КАФЕДРЫ
У сферу дзейнасці кафедры ўваходзіць: чытанне лекцыйных курсаў, курсавое і дыпломнае праектаванне, правядзенне вучэбна-тэхналагічнай, праектнай і пераддыпломнай практык, прафарыентацыйная работа.
Навучальныя тэарэтычныя і практычныя дысцыпліны ахопліваюць усе неабходныя пытанні падрыхтоўкі спецыялістаў - архітэктараў і інжынераў-будаўнікоў у галіне прамысловай архітэктуры і архітэктурных канструкцый. Асноўны прадмет для будучых архітэктараў - архітэктурнае праектаванне. Тэматыка курсавых праектаў адлюстроўвае агульны прынцып навучальнага працэсу: ад невялікага вытворчага аб'екта з малым лікам працуючых і нескладанай тэхналогіяй да шматфункцыянальных вытворчых комплексаў і буйных тэрытарыяльных утварэнняў - прамысловых зон. Нараўне з засваеннем спецыфікі прамысловага праектавання новых аб'ектаў і рэканструкцыі існуючых мяркуецца паглыбленне ведаў у пытаннях ролі і месцы вытворчых аб'ектаў у фарміраванні гарадскога асяроддзя, тэорыі архітэктурнага формаўтварэння,
Навучальныя курсы і дысцыпліны:
ДЫПЛОМНАЕ ПРАЕКТАВАННЕ
Штогод каля 35-40 студэнтаў выконваюць дыпломныя праекты па тэматыцы кафедры. Гэта адказны і вельмі важны складнік яе дзейнасці, паколькі дыпломны праект з'яўляецца заключнай, кваліфікацыйнай работай. У яго рамках комплексна распрацоўваецца архітэктурны аб'ект пэўнай складанасці і аб'ёму, які дае магчымасць ацаніць узровень ведаў, уменняў і навыкаў, набытых студэнтам у галіне прамысловага праектавання.
Тэматыка дыпломных работ, з аднаго боку, набліжана да рэалій сённяшняга дня, пастаянна абнаўляецца ў адпаведнасці з задачамі, якія стаяць перад грамадствам. З іншага боку, тэмы праектаў адлюстроўваюць складаны свет вытворчасці, розныя ўзроўні яго прасторавай арганізацыі - аб'ёмны і тэрытарыяльны. Уся тэматыка дыпломнага праектавання ахоплівае 3 групы.
Першую групу адкрываюць пошукавыя тэмы, якія прадугледжваюць вырашэнне неардынарных задач нетрадыцыйнымі сродкамі з выкарыстаннем перспектыўных тэхналогій, матэрыялаў і арыентацыяй на перспектыўныя сацыяльныя і экалагічныя патрабаванні - "Чалавек у экстрэмальным асяроддзі", "Мабільная вытворчасць", "Тэхнапарк" і інш.
Другая група - рэальныя тэмы, арыентаваныя на сучасныя задачы, патрабаванні, нормы і тэхнічныя магчымасці: "Прамысловы гатэль", "Грузапасажырскі тэрмінал", "Вытворча-гандлёвы комплекс", "Шматфункцыянальны вытворча-камерцыйны комплекс у прырэйкавай зоне", "Комплекс збудаванняў базавай станцыі мабільнай лічбавай сувязі», «Тэлепорт», «Аб'екты метрапалітэна», «Станцыя пералівання крыві», «Горад майстроў», «Цэнтр паліграфіі», «Станцыя МНС», «Аграпарк», «Прамзона буйнога горада», «Прамыслова-дзелавы раён», «Ландшафтная арганізацыя прамысловай тэрыторыі» і інш.
Трэцюю групу складаюць тэмы па рэканструкцыі вытворчых аб'ектаў - "Рэнавацыя часткі горада з пераважна прамысловай забудовай", "Рэканструкцыя прамысловага прадпрыемства", "Рэканструкцыя грамадскай інфраструктуры прамысловай зоны", "Рэканструкцыя перадзавадской зоны буйнога прамысловага аб'екта", "Архітэктурная адаптацыя гістарычна каштоўнага вытворчага .
Праекты ўсіх груп распрацоўваюцца для канкрэтных горадабудаўнічых умоў (горад, раён), а значная іх частка арыентавана на рэальныя тэмы.
Кафедра мае добрыя дзелавыя сувязі з вядучымі праектнымі арганізацыямі рэспублікі - Белпрампраектам, Белгіпрааграхарчпрамам, Мінскграмадзянпраектам і інш. Дыпломныя праекты кафедры разглядаліся як варыянтныя прапановы пры распрацоўцы такіх значных аб'ектаў як завод па вытворчасці газетнай паперы і сыраробны завод у Шклове, пагранічны пераходна і рыбакомплекс у Мінску, Чэрвеньскі рынак, перспектыўная забудова прамысловых раёнаў Ляхоўка і Шабаны ў Мінску і інш.
Лепшыя праекты штогод удзельнічаюць у міжнародных, рэгіянальных і рэспубліканскіх аглядах дыпломных праектаў. Сярод дасягненняў кафедры - больш за 75 дыпломаў і ганаровых узнагарод. У тым ліку Прэмія імя Лазара Хідэкеля за інавацыйныя і экалагічныя рашэнні ў архітэктуры. Лаўрэатам прэміі стаў выпускнік АФ 2019 г. Сяргей Быкаў з праектам: "Тэхнічны цэнтр аўтамотаспорту ў Раўбічах", выкананым пад кіраўніцтвам старшага выкладчыка кафедры Семянюк А.А.
МЕТАДЫЧНАЯ І НАВУКОВА-ДАСЛЕДЧАЯ РАБОТА КАФЕДРЫ
Нараўне з вучэбнымі задачамі на кафедры вядзецца метадычная работа, выдаюцца навучальныя і метадычныя дапаможнікі да лекцыйных курсаў, практычных і лабараторных заняткаў, будаўніча-тэхналагічнай, праектнай і пераддыпломнай практыкам. За гады працы кафедрай выдадзена 130 адзінак вучэбнай літаратуры, вучэбны дапаможнік «Архітэктурнае праектаванне прамысловых аб'ектаў» (аўтары В.І. 2000».
Навуковая дзейнасць кафедры ажыццяўляецца па напрамках: тэорыя і гісторыя прамысловай архітэктуры, тыпалагічныя асновы праектавання вытворчых аб'ектаў, экалагічны падыход і энергазберагальныя тэхналогіі ў праектаванні грамадзянскіх і прамысловых будынкаў.
Вынікі навуковай працы кафедры выкарыстоўваюцца як у рэальнай практыцы праектавання і будаўніцтвы вытворчых аб'ектаў, так і ў навучальным працэсе. Супрацоўнікамі кафедры выдадзена больш за 1000 артыкулаў і 12 манаграфій, манаграфія «Эвалюцыя прамысловай архітэктуры» (аўтар А.Б.Марозава) узнагароджана Дыпломам як лепшая ў 2006 г. у БНТУ.
На кафедры працуе магістратура і аспірантура (эквівалент – Master degree і PhD), дзе навучанне ідзе па індывідуальных праграмах.
СУПРАЦОЎНІЦТВА
Кафедра супрацоўнічае з роднаснымі навучальнымі падраздзяленнямі вышэйшых навучальных устаноў краін СНД і Еўропы (Маскоўскім архітэктурным інстытутам, Уральскай дзяржаўнай архітэктурна-мастацкай акадэміяй, Новасібірскай архітэктурна-будаўнічай акадэміяй, Казанскім політэхнічным інстытутам, Хабараўскім тэхнічным універсітэтам, Вроцлаўскай, Беластоцкай). Распрацоўваюцца сумесныя навуковыя тэмы, выконваюцца дыпломныя праекты па адзінай тэматыцы, ідзе абмен навуковай і навукова-метадычнай літаратурай, праводзяцца сумесныя кансультацыі.
Вытворчыя практыкі студэнтаў ажыццяўляюцца ў наступных партнёрскіх арганізацыях кафедры:
УП "Белпрампраект", ААТ "Мінскметрапраект", ПІРУП "Інстытут "Белчыгункапраект", УП "Інстытут "БелНДІПгорадабудаўніцтва", ДП "Белгіпрадар", РУП "Інстытут "Белдзяржпраект", РУП "Інстытут Белжылпраект", ВПУП "ТМ арх. .», ВПУП «ТМ архітэктара Корбута А.І.», УП «Гроднаграмадзянпраект», Праектны філіял ААТ «Белрэстаўрацыя», Камітэт архітэктуры і горадабудаўніцтва Мінгарвыканкама ·і інш.
Выпускнікі атрымліваюць кваліфікацыю "архітэктар" і працаўладкоўваюцца ў структурныя падраздзяленні факультэта, у дзяржаўныя і прыватныя арганізацыі, якія ажыццяўляюць праектную дзейнасць, а таксама ў органы кіравання архітэктурнай і горадабудаўнічай дзейнасцю.
Падрыхтоўка вядзецца па дзённай форме навучаньня. Студэнты маюць магчымасць атрымаць ваенную спецыяльнасць. Выдатнікі навучання змогуць паступаць у магістратуру.
Дыпломнае праектаванне
18.05.2021 г. прайшла чарговая праверка ходу дыпломнага праектавання. Праверку прайшлі ўсе дыпломнікі з ацэнкай выканання аб'ёму работы ад 30 працэнтаў да 60 працэнтаў. Працы часткі студэнтаў разглядаліся дадаткова. Па выніках прагляду былі дадзены рэкамендацыі па афармленні работ і заўвагі па асобных складальніках праектаў.
77-ая студэнцкая навукова-тэхнічная канферэнцыя БНТУ
3 траўня прайшла студэнцкая навукова-тэхнічная канферэнцыя. Усяго ў канферэнцыі прынялі ўдзел 83 студэнты, было прадстаўлена 55 дакладаў, з якіх 19 былі рэкамендаваны да публікацыі.
Асноўныя праблемы, адлюстраваныя ў дакладах:
Ветэраны кафедры
19 мая споўнілася 90 гадоў найстарэйшаму супрацоўніку кафедры - дацэнту Паляк Валянціне Цітоўне. Кафедра павіншавала юбіляра на пасяджэнні 25 мая.
«Праз маё сэрца прайшлі тысячы студэнтаў, а калі паспрабаваць падлічыць - то больш за 12 тысяч. Я чытала для іх курс "Архітэктурныя канструкцыі". Сёння я вельмі ганаруся тым, што мае выпускнікі спраектавалі і пабудавалі ў Менску і па ўсёй Беларусі цудоўныя дамы, станцыі метро і тыя шыкоўныя будынкі, якія мы бачым зараз».