10-гадовая гісторыя спартыўна-тэхнічнага факультэта БНТУ непарыўна звязана з больш як 70-гадовай гісторыяй кафедры фізічнай культуры і спорту. Менавіта на яе базе ў лістападзе 2010 года быў створаны першы і пакуль адзіны ў рэспубліцы факультэт, які ажыццяўляе падрыхтоўку спецыялістаў інжынернага профілю для галіны спорту. З першых пасляваенных гадоў і да сённяшніх дзён кафедра піша яркую старонку спартыўнай славы Палітэха. Першымі, хто ўзначальвалі кафедру (загад аб яе стварэнні быў падпісаны МВА СССР восенню 1948 года), былі Яўген Сямёнавіч Валынец (1948–1952 гг.) і Іван Фёдаравіч Пяхотны (1952-1977 гг.). У першы склад кафедры ўваходзілі: А.М.Андрушкіна, Н.І.Белакрыльцава, А.М.Ахрыменка, Я.Я.Арэхава, Б.Л.Рухман і А.В.Падвішэнская. У наступным кафедрай фізічнай культуры і спорту БПІ-БДПА-БНТУ да 2010 года кіравалі: Н.Г. Говараў (1977–1982 гг.), І.П.Волкаў (1982–1993 гг.), Л.Г.Лаўрова (1993–1997 гг.), І.В.Бельскі (1997–2010 гг.). Сярод тых, хто закладваў традыцыі кафедры і для каго выкладчыцкая праца была не толькі прафесіяй, але і прызваннем: Пруднікаў І.Л., Зумерград М.А., Дабравольскі В.А., Нагорны, Маркін М.А., Сацукевіч М. Г., Журына А.Ф., Мушталер Н.А., Нячаева В.М., Сокал А.Т., Гаркавенка А.Г. і інш.
За першы трыццацігадовы перыяд свайго станаўлення (1946-1977 гг.) выкладчыцкім складам кафедры быў зроблены вялікі крок у развіцці фізічнай культуры і спорту не толькі ў сценах БПІ, але і ў рэспубліцы. У гэты час, шмат у чым уласнымі сіламі, будавалася спартовая база інстытута: ад першай спартовай залы пляцам 18х6 м, невялікіх вела- і лыжнай баз у 1948 году да двух спартовых карпусоў да пачатку 80-х са спецыялізаванымі заламі спартовых гульняў, цяжкай атлетыкі, гімнастыкі , барацьбы вольнай і класічнай, бокса, лыжнай базы на 1000 пар лыж, велабазы на 50 ровараў і стралковага ціра. І калі ў 1950 годзе ў політэхнічным інстытуце функцыянавала 13 секцый па відах спорту, у якіх займаліся крыху больш за 400 студэнтаў, то ў 1977 у інстытуце ўжо развівалася 30 відаў спорту, а сістэматычнымі заняткамі фізічнымі практыкаваннямі былі ахоплены 7000 студэнтаў. Не выпадкова яшчэ ў 1954 годзе на першай Усебеларускай спартакіядзе студэнтаў калектыў БПІ заняў першае месца. Гэтую пераможную хаду Палітэх захоўвае да гэтага часу. У тыя гады са сцен інстытута выйшла нямала вельмі моцных спартоўцаў, якія станавіліся чэмпіёнамі і рэкардсменамі на спаборніцтвы самага высокага рангу. Найперш гэта легендарная выпускніца БПІ 1962 года Таццяна Самусенка – трохразовая алімпійская чэмпіёнка 1960, 1968, 1972 гг. у камандным першынстве ў фехтаванні на рапірах, пяціразовая чэмпіёнка свету 1963, 1965, 1966, 1970 гг. у каманднай рапіры і 1966 года ў асабістым першынстве, уладальніца Кубка Еўропы 1967 года, 1969 года, васьміразовая чэмпіёнка СССР.
Разам з тым, у тыя далёкія гады неаднаразовымі пераможцамі і прызёрамі спаборніцтваў рознага рангу станавіліся не толькі студэнты, але і выкладчыкі першай плеяды, якія выступалі за таварыства "Навука". Так у 1952 годзе выкладчык, а пазней заслужаны трэнер БССР, Плашчынскі А.У. выйграў Усесаюзныя спаборніцтвы таварыства "Навука" па веласпорце, стаў чэмпіёнам БССР па лыжным спорце. Выкладчык Андрушкіна-Спірыдонава А.М. стала чэмпіёнам таварыства «Навука» па пяцібор'і. У розныя гады прызёрамі ўсесаюзных спаборніцтваў і чэмпіёнамі БССР былі Журына А.Ф., Мушталер Н.А., Нячаева В.М., Панцялееў В.С., Гаркавенка А.Г., Храпакова Т.С., Новік Л.М. ., Варона Г.К. і многія іншыя.
Галоўнай асаблівасцю кафедры фізічнай культуры і спорту БПІ ў перыяд яе станаўлення стала ўзнікненне больш за 18 наймацнейшых школ па відах спорту, якія, дзякуючы сваім дасягненням, станавіліся вядомымі далёка за межамі рэспублікі, услаўляючы і родную ВНУ, і краіну. Гэта асноўныя спартыўныя школы: шахмат (1946 г.), веласпорту (1949 г.), лыжная (1949 г.), валейбола (1848 г.), баскетбола (1948 г.), футбола (1948 г.), гімнастыкі і акрабатыкі. (1948 г.), ручнога мяча (гандбола) мужчынскага і жаночага (1956 г.), спартыўнага арыентавання (1962 г.), бокса (1963 г.), сілавых відаў (1966 г.), гарналыжная (1966 г.), самба (да 1976 г.), дзюдо (1976 г.), цяжкай атлетыкі, плавання (1971 г.), настольнага тэніса (70-я гг.), турызму (1975 г.) і інш.
Самая найстарэйшая з іх бярэ свой пачатак яшчэ з 1946 года, калі ў БПІ пад кіраўніцтвам Л.М. Ангеловіча была адкрыта секцыя па шахматах. Менавіта з гэтай школы выйшлі: чэмпіёнка БССР па шахматах сярод жанчын Г.Арчакова (1960 г.); чатырохразовы чэмпіён свету сярод студэнтаў у камандным заліку А.Капенгут (1964,1966,1968,1970 гг.); чэмпіёнская каманда шахматыстаў БПІ сярод ВНУ БССР у складзе Б.Шустэра, Ю.Кулага, Л.Басіна, Л.Курыпко, Л. Якіменка.
Секцыя па веласпорце ў ВНУ была створана ў 1949 годзе. Яе заснавальнікам стаў А. В. Плашчынскі — майстар спорту СССР, неаднаразовы чэмпіён і прызёр БССР па лыжным і веласіпедным спорце. У далейшым гэта секцыя ператварылася ў знакамітую школу веласіпеднага спорту Антона Плашчынскага, якая доўгі час дамінавала ў Рэспубліцы і набыла сабе славу за яе межамі. З ліку студэнтаў трэнер-выкладчык падрыхтаваў 5 майстроў міжнароднага класа, 40 майстроў спорту СССР. На чэмпіянатах Саюза і спартакіядах народаў СССР студэнтамі ВНУ было заваявана 6 залатых, 6 сярэбраных і 6 бронзавых медалёў.
Пачынаючы з 50-ых гадоў, у Беларускім політэхнічным інстытуце бурна развіваюцца гульнявыя віды спорту. Адразу пасля вайны і на працягу многіх гадоў у інстытуце працаваў ардэнаносец, адзін з першых майстроў спорту СССР па валейболе М.А. Зумерград, якога па праве лічаць адным з патрыярхаў валейбола не толькі ў БПІ, але і ў рэспубліцы. Кіруемая М.А.Зумергардам зборная мужчынская каманда БПІ па валейболе шматразова станавілася пераможцам спартакіяды ВНУ рэспублікі. З 1971 года першую мужчынскую зборную БПІ па валейболе трэніраваў Нагорны А.А., пры якім мужчынская каманда БПІ дабівалася залатых медалёў у 1971-ым, 1972-ым гадах і сярэбраных - у 1973 годзе ў галоўных студэнцкіх спаборніцтвах БССР. Валейбольная школа Палітэха дала пуцёўку ў вялікі спорт многім маладым таленавітым спартсменам: А. Пімахіну, М. Васільеву, В. Герасімовічу, В. Кварцхаве,
У 1951 годзе яшчэ адзін франтавік, выкладчык кафедры фізічнай культуры і спорту А. М. Ахрыменка набірае секцыю баскетбола і з першага года ўтварэння па 1956 год зборная БПІ станавілася чэмпіёнам і прызёрам першынства ВНУ БССР. У 1966—1967 гг. на трэнерска-выкладчыцкую работу ў БПІ прыйшлі заслужаны трэнер БССР Б.А.Гукаў і адзін з першых майстроў спорту СССР (1961 год) А.Г.Гаркавенка. У 1972 годзе пад кіраўніцтвам гуляючага трэнера А.Г.Гаркавенкі зборная БПІ выйграла кубак БССР, абгуляўшы ў фінале каманду вышэйшай лігі СКА.
У Палітыхе бярэ свой пачатак школа мужчынскага ручнога мяча, з якой звязаны якасны скачок у развіцці беларускага гандбола. У 1960 годзе выкладчык В.Адабравольскі на базе БПІ стварыў клуб «Палітэхнік», які стаў прабацькам мінскага СКА. Ужо ў 1961 годзе "Палітэхнік" атрымаў перамогу ў першым розыгрышы чэмпіянату рэспублікі. Шмат гадоў каманда дастойна выступала ў элітным дывізіёне саюзнага першынства. За шаснаццаць гадоў з ліку студэнтаў У.Адабравольскі ў «Палітэхніцы» выгадаваў цэлую плеяду годных гандбалістаў (Ю.Фокін, Р.Акопаў, А.Грэчын, У.Жадан, Ю.Нікітэнка, Н.Бойка, У.Крайнеў, А.Меланьін , Ю.Шынкароў, П.Куяўскі). У 1976 годзе "Палітэхнік" быў перайменаваны ў СКА, які ўзначаліў С.Мірановіч - былы гулец і капітан каманды "Палітэхнік".
Да гэтага перыяду адносіцца станаўленне і развіццё футбольнай школы БПІ, калі ў ВНУ прыйшоў працаваць І.Л.Пруднікаў. Франтавік, энтузіяст сваёй справы, ён да 1979 года ўзначальваў зборную інстытута. У 60-70 гг. у чэмпіянаце Палітэха па футболе ўдзельнічалі больш за 50 каманд. Зборная БПІ на чале з Ігарам Леанідавічам станавілася прызёрам не толькі рэспубліканскіх, але і ўсесаюзных спаборніцтваў рознага рангу. Членамі зборнай каманды па футболе тых гадоў былі Д.Кукуй, Н.Навіцкі, М.І.Фурсанаў.
Легендарны трэнер-выкладчык БПІ, Заслужаны трэнер СССР і Рэспублікі Беларусь С.А.Гуманаў стаў заснавальнікам школы беларускага дзюдо не толькі ў Палітыхе, але і ва ўсёй рэспубліцы. Яго першыя студэнты-вучні Р.Машкоўскі, В.Матыс, В.Касцюк, Г.Бялько, В.Пасько, В.Яцута, А.Лукашэвіч, В.Мацук ужо ў 60-х неаднаразова станавіліся чэмпіёнамі і прызёрамі рэспублікі, Усесаюзнага студэнцкага таварыства «Буравеснік», чэмпіянату СССР, а ў 1972 годзе каманда БПІ стала першай на Усесаюзнай студэнцкай універсіядзе.
Школа бокса ў БПІ непарыўна звязана з імем яе натхняльніка старшага выкладчыка Л.В.Раманенка - удзельніка ВАВ, ардэнаносца, заслужанага трэнера БССР, суддзі ўсесаюзнай катэгорыі. З 1963 па 1991 гг. зборная інстытута па боксе пад яго кіраўніцтвам удзельнічала ў спартакіядзе ВНУ БССР, практычна заўсёды займаючы 1 і 2 месцы.
Пачатак развіцця цяжкай атлетыкі ў БПІ можна аднесці да 1966 году з прыходам у інстытут майстра спорту СССР, чэмпіёна Ўсесаюзнага першынства ДСО «Ураджай» Г.К.Ворана. Пераможныя традыцыі Палітэха ў сілавых відах спорту былі закладзены яшчэ адным майстрам спорту па цяжкай атлетыцы І.В.Бельскім. Пад яго кіраўніцтвам каманда БПІ неаднаразова выйгравала першынство ВНУ БССР па цяжкай атлетыцы, армрэстлінгу, паўэрліфтынгу. Бельскім І.В. падрыхтавана 3 майстры спорту міжнароднага класа, 26 майстроў спорту. Сярод яго вучняў 8 чэмпіёнаў і прызёраў свету, Еўропы па армрэстлінгу і паўэрліфтынгу: П.Палтаран, А.Гусеў, В.Бардзіян, І.Вербіла, І.Белавусаў, А.Раманькоў.
Трэба адзначыць, што ў БПІ пачынаюць культывавацца практычна ўсе віды спорту, якія развіваюцца ў гэты час у рэспубліцы.
Другі перыяд - перыяд развіцця кафедры фізічнай культуры і спорту (1978-2010 гг.) характарызуецца ўдасканаленнем навучальнага працэсу па дысцыпліне "Фізічная культура", узмацненнем выкладчыцкага складу высокакваліфікаванымі спецыялістамі, паспяховай падрыхтоўкай студэнтаў-спартсменаў да спаборніцтваў рэспубліканскага і міжнароднага ўзроўню, павышэнне , пашырэннем і значным умацаваннем спартыўнай базы, стварэннем стройнай сістэмы фізкультурна-аздараўленчай і спартыўна-масавай работы сярод студэнтаў і работнікаў ВНУ. Кафедра стала адной з самых вялікіх кафедраў фізічнай культуры і спорту ў нашай рэспубліцы і ў 2005 годзе разам з дапаможным персаналам налічвала каля 160 супрацоўнікаў. Гэта быў час сапраўдных прафесіяналаў, такіх як: Плашчынскі А.В., Бабкова Д.А., Калацкі А.А., Краўчанка В.М., Мартынаў Ю.М., Паляк Д.А., Суднік І.Б, Смалекава В.М., Шаюк А.С., Анцыпаровіч С.М., Буранкова Н.М., Глыбоўскі І.І., Карпава М. А., Карніенка Л.І., Платонава Л.М., Панцялееў В.С., Роса Э.Д., Слапеніна С.В, Смалекава В.М., Торшына Л.А., Храпакова Т.С. і многіх-многіх іншых. Велізарны калектыў забяспечваў абавязковыя заняткі фізічнай культурай больш за ў 15 тысяч студэнтаў на 1-4 курсах усіх факультэтаў. Асаблівасцю арганізацыі навучальнага працэсу па фізічнай культуры з'явілася адукацыя пастаянных педагагічных калектываў выкладчыкаў на факультэтах, дзе навучальныя групы замацоўваюцца за выкладчыкамі на ўвесь перыяд навучання, з прызначэннем на кожны факультэт адказнага за спартыўна-масавую работу з ліку найбольш вопытных высокакваліфікаваных педагогаў. У гэты час шэраг выкладчыкаў абаранілі дысертацыйныя работы на суісканне вучоных ступеней кандыдата навук (Платонава Л.М., Бельскі І.В.) і доктара навук (Бельскі І.В., Волкаў І.П., Скрыпко А.Д.). У 2002 годзе І.В.Бельскаму прысвоена вучонае званне прафесара. Асноўныя навуковыя і метадычныя працы, выдадзеныя ў гэты перыяд: 2 манаграфіі (Бельскі І.В., Бойчанка С.Д., 2002 г. і Сымановіч П.Г., 2005 г.), 1 навучальны дапаможнік з грыфам Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь (Бельскі І.В., 2003 г.), 2 кнігі (Бельскі І.В., 2002 г., 2006 г.). Вялікі калектыў выкладчыкаў прыняў удзел у падрыхтоўцы і выданні 8 вучэбна-метадычных дапаможнікаў па прымяненні фізічных практыкаванняў студэнтамі ў паўсядзённым жыцці для самастойных і індывідуальных заняткаў. П., Скрыпко А.Д.). У 2002 годзе І.В.Бельскаму прысвоена вучонае званне прафесара. Асноўныя навуковыя і метадычныя працы, выдадзеныя ў гэты перыяд: 2 манаграфіі (Бельскі І.В., Бойчанка С.Д., 2002 г. і Сымановіч П.Г., 2005 г.), 1 навучальны дапаможнік з грыфам Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь (Бельскі І.В., 2003 г.), 2 кнігі (Бельскі І.В., 2002 г., 2006 г.). Вялікі калектыў выкладчыкаў прыняў удзел у падрыхтоўцы і выданні 8 вучэбна-метадычных дапаможнікаў па прымяненні фізічных практыкаванняў студэнтамі ў паўсядзённым жыцці для самастойных і індывідуальных заняткаў. П., Скрыпко А.Д.). У 2002 годзе І.В.Бельскаму прысвоена вучонае званне прафесара. Асноўныя навуковыя і метадычныя працы, выдадзеныя ў гэты перыяд: 2 манаграфіі (Бельскі І.В., Бойчанка С.Д., 2002 г. і Сымановіч П.Г., 2005 г.), 1 навучальны дапаможнік з грыфам Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь (Бельскі І.В., 2003 г.), 2 кнігі (Бельскі І.В., 2002 г., 2006 г.). Вялікі калектыў выкладчыкаў прыняў удзел у падрыхтоўцы і выданні 8 вучэбна-метадычных дапаможнікаў па прымяненні фізічных практыкаванняў студэнтамі ў паўсядзённым жыцці для самастойных і індывідуальных заняткаў. 1 навучальны дапаможнік з грыфам Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь (Бельскі І.В., 2003 г.), 2 кнігі (Бельскі І.В., 2002 г., 2006 г.). Вялікі калектыў выкладчыкаў прыняў удзел у падрыхтоўцы і выданні 8 вучэбна-метадычных дапаможнікаў па прымяненні фізічных практыкаванняў студэнтамі ў паўсядзённым жыцці для самастойных і індывідуальных заняткаў. 1 навучальны дапаможнік з грыфам Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь (Бельскі І.В., 2003 г.), 2 кнігі (Бельскі І.В., 2002 г., 2006 г.). Вялікі калектыў выкладчыкаў прыняў удзел у падрыхтоўцы і выданні 8 вучэбна-метадычных дапаможнікаў па прымяненні фізічных практыкаванняў студэнтамі ў паўсядзённым жыцці для самастойных і індывідуальных заняткаў.
Да гэтага часу была значна пашырана спартыўная база ВНУ: 3 спартыўныя карпусы з 18-цю спартыўнымі заламі, стадыён, пяцідзесяціметровы глыбакаводны басейн, 10 адкрытых спартыўных пляцовак, спартыўна-бытавы комплекс, спартыўныя пакоі ў інтэрнатах. Ва ўмацаванні матэрыяльна-тэхнічнага забеспячэння адукацыйнага і вучэбна-трэніровачнага працэсу студэнтаў важная роля належыць навучальнаму спартыўна-аздараўленчаму цэнтру (УСОЦ), створанаму ў 1996 годзе.
З'явіліся новыя спартыўныя школы: аэробіка аздараўленчая (1984 г.) і спартыўная (1998 г.), шатакан каратэ-да (1989 г.), фрыстайл, тайскі бокс, ушу (2002 г.)
Новае пакаленне студэнтаў-спартсменаў працягнула пераможныя традыцыі Палітэха. І перш за ўсё - Я. Ксенджык, чэмпіёнка Алімпійскіх гульняў 1992 года па баскетболе, чэмпіёнка Еўропы 1989 года, гандбалістка С. Мінеўская - двухразовая чэмпіёнка свету 1990 г., 1992 г., С. Барысенка, прызёр чэмпіянату свету па боксе. Я.Герасімчык, А.Цэн - чэмпіёны, прызёры чэмпіянатаў свету і Еўропы па каратэ-до. І.Вярбіла - прызёр чэмпіянату свету па армрэстлінгу. А.Казакевіч - удзельнік чэмпіянату свету па самба. Г.Мароз - бронзавы прызёр чэмпіянату свету па лёгкай атлетыцы, удзельнік Алімпіяды ў Афінах. С.Усовіч і І.Усовіч - удзельніцы Афінскіх і Пекінскіх алімпійскіх гульняў і многія іншыя.
Не можа не выклікаць захаплення той факт, што ў 1999 годзе студэнты БДПА заваявалі на чэмпіянатах і кубках свету 4 залатыя, 3 сярэбраныя і 7 бронзавых медалёў, на чэмпіянатах і кубках Еўропы - 1 залаты, 5 сярэбраных і 10 бронзавых медалёў, на рэспубліканскіх чэмпіянатах, кубках, маладзёжных першынствах і студэнцкіх гульнях - 20 першых, 23 другіх і 20 трэціх месцаў.
Новы перыяд у развіцці кафедры фізічнай культуры і спорту азнаменаваўся адукацыяй у 2010 годзе на яе базе спартыўна-тэхнічнага факультэта (СТФ). Так, ідэя злучэння спорту - навукі - інжынерыі ў БНТУ ўвасобілася ў жыццё.
